Hoşgeldiniz,
$ DOLAR → Alış: 3,62 / Satış: 3,63
€ EURO → Alış: 3,84 / Satış: 3,86

Üniter devlet özellikleri

Üniter devlet özellikleri
  • 25.01.2015

Üniter devlet yapısı dünyadaki ülkelerin büyük çoğunluğu tarafından benimsenmiş ve uygulanmakta olan bir devlet yapısıdır. Dünya üzerindeki 200′den fazla devletten çok az bir kısmı Birleşik veya federel devlet yapısı ile yönetilmektedir. Federel yapı ile yönetilen devletlerin çoğuda yaşayan nüfus yapısı veya toprak genişliği sebeplerinden dolayı birleşik devlet yani federe devlet yönetim biçimini kullanmışlar ve benimsemişlerdir. 

Dünya devletleri içersinde Federe devlet olarak en iyi örnek Amerika Birleşik Devletleri’dir. 

Üniter devlet yapısına basit devlet yapısı veya tek devlet yapısı ismi de verilmektedir. 

TBMMİlk olarak Üniter devlet nedir? Yönetimi ne şekildedir? Dünya üzerindeki Üniter devletler hangileridir? Bakalım; 

Üniter Devlet; 

Üniter devlet yapısı siyasi otoritenin ve idarenin tek yerden yönetilmesine verilen isimdir.

Yani ülkede yasama, yürütme ve yargı organlarının tek olduğu yönetim birimidir. Yasa o ülkede yaşayan tüm insanları kapsar, atıyorum ülkenin batı kısmında ayrı bir yasa, ülkenin güney kısmında ayrı bir yasa yoktur tek bir yasa vardır ve bu yasa ülkenin bütün topraklarında herkese aynı şekilde uygulanır. 

Üniter devletin özellikleri nelerdir? 

Üniter devlette devlet, millet, ülke tektir. Devleti oluşturan bütün unsurlar bütündür ve bölünemezler. 

Üniter Devletlerde küçük idareler olmakla birlikte bu idarelerin kesinlikle kendilerine göre yasa koyma ve yargılama gibi yetkileri bulunmaz. (Örnek verecek olur isek Ankara ili bir idaredir, İstanbul ilide bir idaredir ve bu idareler aynı yasaya tabidirler) 

Devletin Yasama, Yürütme ve yargı organları tektir. 

AnayasaDevletin tek yasamı organı bulunur örneğin ülkemizdeki TBMM tek yasama organıdır. Türkiye Büyük Millet Meclisi Yasayı yapar ve bu ülkedeki bütün yerlerde uygulanır. Herhangi bir bölge veya kesim için ayrı bir yasa yapan yer yoktur. 

Yapılmış olan bütün kanunların yaptırımları heryerde aynıdır. Ve her yerde aynı kanunlar geçerlidir. Ülkemizde Türk Ceza Yasası 5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu’dur ve bu Yasa bütün her yerde uygulanır. (Örneğin Hakaret suçu için belirlenmiş ceza atıyorum 1 ay ise bu bütün yerlerde bir aydır) Yani Tek Yasa vardır. (Örneğin birleşik devletlerde Eyaletlerin kendilerine göre yasaları bulunmaktadır, A eyaletinde Hakaret suç değil iken B eyaletinde suç olabilmektedir, Veya A eyaletinde trafik kazasına verilebilecek maksimum ceza 1 yıl iken B eyaletinde 2 yıl olabilmektedir.) 

Merkezi YönetimÜniter devletlerde kolaylık olması açısından yürütme merkezilik sistemine göre ikiye ayrılmıştır. Bunlar Merkezi Üniter Devlet ve Adem-i Merkezi Üniter Devlet sistemidir. Yine Ademi Merkezi Üniter Devlette Yer yönünden Adem-i Merkeziyet ve Hizmet Yönünden Atem-i Merkeziyet olarak iki ayrılmıştır 

Üniter devletlerde yürütme bakımından merkezi idareler sadece merkezi idarenin vermiş olduğu bazı yetkileri kullanabilmektedirler. 

Kısaca toparlayacak olur isek,

Üniter ülkelerde Anayasa tektir,

Ülkenin tamamında aynı kanunlar uygulanır.

Yasama organı tektir.

Yine üniter devletlerde çeşitli idareler bulunmakla birlikte (il, ilçe, kasaba, köy vb.) bunların tamamı sadece merkezi idarenin vermiş olduğu bazı yetkileri kullanabilmektedirler. 

Dünya üzerinde Üniter Devlet şekli ile yönetilen devletlerin tamamı aşağıya çıkarılmıştır. 

Afganistan

Arnavutluk

Cezayir

Angola

Antigua ve Barbuda

Ermenistan

Aruba

Azerbaycan

Bangladeş

Beyaz Rusya

Belize

Benin

Bhutan

Bolivya

Botsvana

Brunei

Bulgaristan

Burkina Faso

Burundi

Kamboçya

Kamerun

Cape Verde

Orta Afrika Cumhuriyeti

Çad

Şili

Çin Halk Cumhuriyeti

Kolombiya

Kongo Cumhuriyeti

Kosta Rika

Fildişi Sahilleri

Hırvatistan

Küba

Curaçao

Kıbrıs

Çek Cumhuriyeti

Danimarka

Cibuti

Dominik Cumhuriyeti

Kongo Demokratik Cumhuriyeti

Doğu Timor

Ekvador

Mısır

El Salvador

Ekvator Ginesi

Eritre

Estonya

Fiji

Finlandiya

Fransa

Gabon

Gürcistan

Gana

Yunanistan

Grenada

Guatemala

Gine

Gine-Bissau

Guyana

Haiti

Honduras

Macaristan

İzlanda

Endonezya

İran

İrlanda

İsrail

İtalya

Jamaika

Japonya

Ürdün

Kazakistan

Kenya

Kiribati

Kuveyt

Kırgızistan

Laos

Letonya

Lübnan

Lesoto

Liberya

Libya

Liechtenstein

Litvanya

Lüksemburg

Makedonya

Madagaskar

Malavi

Maldivler

Mali

Malta

Marshall Adaları

Moritanya

Mauritius

Moldova

Monako

Moğolistan

Karadağ

Fas

Mozambik

Myanmar

Namibya

Nauru

Hollanda

Yeni Zelanda

Nikaragua

Nijer

Kuzey Kore

Norveç

Umman

Palau

Panama

Papua Yeni Gine

Paraguay

Peru

Filipinler

Polonya

Portekiz

Katar

Romanya

Ruanda

Saint Lucia

Saint Vincent ve Grenadinler

Samoa

San Marino

Sao Tome ve Principe

Suudi Arabistan

Senegal

Sırbistan

Seyşeller

Sierra Leone

Singapur

Sint Maarten

Slovakya

Slovenya

Solomon Adaları

Güney Kore

İspanya

Sri Lanka

Surinam

Svaziland

İsveç

Suriye

Çin Halk Cumhuriyeti (Tayvan)

Tacikistan

Tanzanya

Tayland

Gambiya

Togo

Tonga

Trinidad ve Tobago

Tunus

Türkiye

Türkmenistan

Tuvalu

Uganda

Ukrayna

İngiltere

Uruguay

Özbekistan

Vanuatu

Vatikan

Vietnam

Yemen

Zambiya

Zimbabve 

Yararlanılan Kaynaklar:

TBMM Web Sitesi (tbmm.gov.tr)

Wikipedia.org

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ